De grootste Duitse roman van de twintigste eeuw: Robert Musil

 

de-man-zonder-eigenschappen-bibliotheek-van-de-twintigste-eeuwRobert Musil – De man zonder eigenschappen

‘”Het is noodzakelijk om utopisch te leven,” zegt de hoofdpersoon Ulrich in Der Mann ohne Eigenschaften. Alleen al om deze zin moet je van Robert Musil houden.’ Zo opent een recensie die in 2006 in Trouw verscheen.

De Oostenrijkse schrijver Robert Musil (1880-1942) is de grondlegger van het essayisme. Musil was een experimenteel schrijver. Hij behoorde tot de schrijvers die eind 1800, begin 1900 bewust waren van de beperkingen die door taal worden opgelegd. Alles was al een keer geschreven en daarom ging hij op zoek naar een nieuwe vorm voor zijn verhalen: dat werd het essay. In het essay wordt de grens tussen verhalend proza en wetenschappelijke teksten onderzocht. Naast de verhaalwereld, onderzoekt Musil in zijn werk tegelijkertijd ook de ‘werkelijke’ wereld om zich heen. Het werk van Musil wordt vergeleken met de werken van andere grote schrijvers als James Joyce en Marcel Proust.

De man zonder eigenschappen is het bekendste werk van Musil. Hoewel hij maar liefst twintig jaar aan dit boek werkte, schreef hij het nooit af. Hij begon in 1921 met schrijven. In dit boek, met een satirische toon, beschrijft Musil het verval van de burgerlijke Habsburgse cultuur in Oostenrijk-Hongarije. Het hoofdpersonage is Ulrich, die gerepresenteerd wordt als ‘een willekeurig personage in een willekeurige werkelijkheid’. Ulrich, een man zonder eigenschappen, besluit om een man mét eigenschappen te worden. Het resultaat is een ironisch boek over een cultuur in afbraak. Het boek werd in Duitsland door literatuurcritici uitgeroepen tot de grootste Duitse roman van de twintigste eeuw. In 2002 werd het boek opgenomen in de lijst van ‘de beste 100 boeken uit de wereldliteratuur.’

Schrijfster Margriet de Moor over dit boek van Musil:

‘Zijn proza dat zich gedraagt als poëzie. Proza wijst ons erop dat de feiten, de dingen, de levens van de mensen, uitgebreider, gecompliceerder zijn dan we denken. Musil zegt: het is anders, de dingen zijn anders dan we denken. Dat vind ik een eigenschap van poëzie. Musils proza is breedvoerig, maar werkt nota bene als de meest concrete, toegespitste literaire vorm die wij kennen: de poëzie, dat is fascinerend. In een roman die zoveel pagina’s telt, werkt dat absoluut verslavend.’ [bron]

Boek2 heeft de eerste druk van de Nederlandse editie (verschenen in 1996 bij Uitgeverij Areopagus, in de vertaling van Ingeborg Lesener) te koop staan. Het gaat om een mooie hardcover, gebonden editie, met een rode rug en een leeslint.

Robert Musil Der mann ohne Eigenschaften.

Robert Musil. De originele titel van het boek is Der Mann ohne Eigenschaften (1943). [Bron]

Dit bericht is geplaatst in Tips, Uitgelicht. Bookmark de permalink.